Kết luận số 76-KL/TW, ngày 28/7/2026 của BCHTW về tiếp tục hoàn thiện, vận hành hiệu quả mô hình tổ chức tổng thể của hệ thống chính trị, mô hình chính quyền địa phương 2 cấp

Thực tiễn cho thấy, mô hình mới đã tạo chuyển biến tích cực trong tổ chức và hoạt động của hệ thống chính trị; góp phần rút ngắn khoảng cách giữa Trung ương và cơ sở, nâng cao tính liên thông trong lãnh đạo, chỉ đạo, điều hành; từng bước chuyển từ tư duy quản lý hành chính sang tư duy quản trị phát triển. Việc phân cấp, phân quyền được gắn với phân bổ nguồn lực, kiểm soát quyền lực và trách nhiệm giải trình; vai trò chủ động, sáng tạo của địa phương, cơ sở được phát huy; nền hành chính phục vụ Nhân dân, gần dân, sát dân từng bước được hình thành rõ nét hơn.
Bên cạnh những kết quả đạt được, Ban Chấp hành Trung ương cũng chỉ rõ một số khó khăn, hạn chế trong quá trình vận hành mô hình mới, nhất là những vấn đề liên quan đến thể chế, phân cấp, phân quyền, nguồn lực thực hiện, chất lượng đội ngũ cán bộ, chuyển đổi số và năng lực tổ chức thực hiện ở cấp cơ sở. Đây là những vấn đề cần tiếp tục được nghiên cứu, giải quyết nhằm bảo đảm mô hình mới vận hành ổn định, hiệu quả, đáp ứng yêu cầu nhiệm vụ trong tình hình mới.
Kết luận số 76-KL/TW xác định những nhiệm vụ, giải pháp trọng tâm nhằm nâng cao hiệu quả vận hành mô hình mới:
Trong giai đoạn tới cần chuyển mạnh trọng tâm từ sắp xếp tổ chức bộ máy sang nâng cao chất lượng vận hành, năng lực quản trị quốc gia, năng lực kiến tạo phát triển và hiệu quả phục vụ Nhân dân. Để thực hiện mục tiêu đó, Trung ương đề ra nhiều nhiệm vụ, giải pháp đồng bộ, trong đó tập trung vào một số nội dung trọng tâm.
Trước hết, tiếp tục đổi mới phương thức lãnh đạo, cầm quyền của Đảng đối với hệ thống chính trị và xã hội. Đảng lãnh đạo bằng đường lối, chiến lược, chủ trương, thể chế, công tác cán bộ, kiểm tra, giám sát và đánh giá kết quả thực hiện; đồng thời bảo đảm nguyên tắc Đảng lãnh đạo toàn diện nhưng không bao biện, làm thay chức năng, nhiệm vụ của Nhà nước, Mặt trận Tổ quốc Việt Nam và các tổ chức chính trị - xã hội.
Kết luận nhấn mạnh yêu cầu hoàn thiện cơ chế lãnh đạo, chỉ đạo liên thông từ Trung ương đến cơ sở theo phương châm: “Trung ương kiến tạo, tỉnh điều phối, xã thực thi”. Đây là định hướng quan trọng nhằm phát huy vai trò, trách nhiệm, tính chủ động, sáng tạo của từng cấp, từng ngành, nhất là cấp xã – nơi trực tiếp đưa chủ trương của Đảng, chính sách, pháp luật của Nhà nước vào cuộc sống.
Cùng với đổi mới phương thức lãnh đạo của Đảng, Trung ương yêu cầu tiếp tục hoàn thiện thể chế, đẩy mạnh phân cấp, phân quyền gắn với phân bổ nguồn lực và kiểm soát quyền lực. Việc giao nhiệm vụ phải gắn với điều kiện bảo đảm thực hiện; thẩm quyền được giao phải đi đôi với trách nhiệm giải trình, cơ chế kiểm tra, giám sát, góp phần khắc phục tình trạng chồng chéo, né tránh, đùn đẩy trách nhiệm.
Đối với mô hình chính quyền địa phương 2 cấp, Kết luận số 76-KL/TW yêu cầu tiếp tục hoàn thiện tổ chức bộ máy theo hướng rõ chức năng, nhiệm vụ, thẩm quyền và trách nhiệm của từng cấp. Trung ương tập trung hoạch định chiến lược, xây dựng thể chế, quy hoạch và kiểm tra, giám sát; cấp tỉnh giữ vai trò trung tâm trong quản trị, điều phối phát triển, phân bổ nguồn lực; cấp xã trở thành cấp trực tiếp tổ chức thực hiện, giải quyết công việc của người dân, doanh nghiệp và phát triển kinh tế - xã hội tại địa bàn.
Xây dựng đội ngũ cán bộ và đẩy mạnh chuyển đổi số – yếu tố then chốt bảo đảm thành công của mô hình mới
Một nội dung quan trọng được Kết luận số 76-KL/TW đặc biệt quan tâm là xây dựng đội ngũ cán bộ đáp ứng yêu cầu của mô hình tổ chức mới. Trung ương xác định năng lực thực thi của cán bộ, công chức, nhất là cán bộ cấp xã, là yếu tố quyết định hiệu quả vận hành của bộ máy.
Theo đó, công tác cán bộ cần tiếp tục đổi mới theo hướng quản lý gắn với vị trí việc làm, chức năng, nhiệm vụ và kết quả thực hiện. Việc đánh giá cán bộ phải thực chất, dựa trên sản phẩm cụ thể, chất lượng, tiến độ công việc và sự tín nhiệm của Nhân dân. Đồng thời, cần xây dựng cơ chế khuyến khích, bảo vệ cán bộ dám nghĩ, dám làm, dám chịu trách nhiệm vì lợi ích chung; kịp thời thay thế những cán bộ năng lực hạn chế, không đáp ứng yêu cầu nhiệm vụ.
Đối với đội ngũ cán bộ cấp cơ sở, Kết luận đặt ra yêu cầu tăng cường đào tạo, bồi dưỡng, nâng cao năng lực chuyên môn, kỹ năng quản lý, điều hành, nhất là trong các lĩnh vực có tính chất phức tạp như đất đai, quy hoạch, đầu tư, tài chính, tư pháp, công nghệ và chuyển đổi số.
Bên cạnh yếu tố con người, chuyển đổi số, dữ liệu và ứng dụng trí tuệ nhân tạo được xác định là phương thức đột phá để nâng cao hiệu quả vận hành mô hình mới. Trung ương yêu cầu xây dựng kiến trúc số thống nhất trong toàn hệ thống chính trị, bảo đảm liên thông dữ liệu giữa các cơ quan Đảng, Nhà nước, Mặt trận Tổ quốc Việt Nam và các tổ chức chính trị - xã hội.
Việc phát triển dữ liệu dùng chung, hiện đại hóa nền hành chính, tái cấu trúc thủ tục hành chính trên nền tảng số nhằm hướng tới mục tiêu giảm giấy tờ, giảm thời gian, giảm chi phí cho người dân, doanh nghiệp; đồng thời nâng cao tính minh bạch, hiệu quả trong công tác lãnh đạo, chỉ đạo, điều hành.
Ý nghĩa của Kết luận số 76-KL/TW đối với công tác đào tạo, bồi dưỡng cán bộ tại các trường chính trị:
Kết luận số 76-KL/TW của Ban Chấp hành Trung ương Đảng khóa XIV là văn bản có ý nghĩa quan trọng cả về lý luận và thực tiễn, tiếp tục cụ thể hóa chủ trương của Đảng về xây dựng hệ thống chính trị tinh gọn, hiệu lực, hiệu quả, đáp ứng yêu cầu phát triển đất nước trong giai đoạn mới.
Đối với các trường chính trị cấp tỉnh, việc nghiên cứu, quán triệt và triển khai thực hiện Kết luận số 76-KL/TW có ý nghĩa thiết thực trong việc đổi mới nội dung, chương trình, phương pháp đào tạo, bồi dưỡng cán bộ. Những yêu cầu mới về đổi mới phương thức lãnh đạo của Đảng, xây dựng chính quyền địa phương 2 cấp, nâng cao năng lực quản trị, phát triển đội ngũ cán bộ và chuyển đổi số cần được cập nhật, nghiên cứu, cụ thể hóa trong hoạt động giảng dạy, nghiên cứu khoa học và tổng kết thực tiễn.
Thông qua công tác nghiên cứu, tuyên truyền và triển khai thực hiện Kết luận số 76-KL/TW, góp phần nâng cao nhận thức, tạo sự thống nhất trong toàn Đảng, toàn hệ thống chính trị và toàn xã hội về yêu cầu tiếp tục hoàn thiện mô hình tổ chức bộ máy mới; phát huy trách nhiệm của các cấp, các ngành trong xây dựng nền hành chính hiện đại, chuyên nghiệp, phục vụ Nhân dân.
Có thể khẳng định, Kết luận số 76-KL/TW là dấu mốc quan trọng trong quá trình tiếp tục đổi mới tổ chức và phương thức vận hành của hệ thống chính trị, tạo nền tảng để nâng cao năng lực quản trị quốc gia, phát huy sức mạnh của cả hệ thống chính trị, góp phần thực hiện thắng lợi Nghị quyết Đại hội XIV của Đảng và mục tiêu phát triển đất nước trong thời kỳ mới.